IX edycja programu "Zielony Certyfikat"

O programie | Początek historii | Wyprawa do źródeł | Jak Baszka dotarła do Torunia | Koniec historii, czyli gdzie Bacha znika | Mokra na Mokrem | Kaszownik | Szkolny monitoring środowiska


Prezentacja multimedialna "NASZA BASZKA, CZYLI STRUGA TORUŃSKA"

 

W latach 2002-2004 w ramach ubiegania się o "Zielony Certyfikat" I stopnia społeczność lokalna skupiona wokół Zespołu Szkół nr 7 w Toruniu zrealizowała przedsięwzięcie Terenowa Ścieżka Edukacyjna "Dzielnica Mokre". Trasy ścieżki połączyły najcenniejsze obiekty kulturowe i przyrodnicze znajdujące się w tej części miasta. Miejsca te wykorzystywane są od tego czasu jako stanowiska dydaktyczne, cele wycieczek krajoznawczych, kompleksy wypoczynkowe oraz baza imprez środowiskowych. Spośród 33 obiektów Terenowej Ścieżki Edukacyjnej "Dzielnica Mokre" największe zainteresowanie wśród społeczności szkolnej i mieszkańców dzielnicy wzbudza Struga Toruńska - bardzo często nazywana Baszką. Jak wynika z badań ankietowych, wywiadów oraz obserwacji i analiz jest to spowodowane kilkoma czynnikami.

1. Jest to najbliżej położony względem szkoły obiekt przyrodniczy terenowej ścieżki edukacyjnej.
2. Funkcjonuje jako bardzo charakterystyczny element środowiska, od wielu lat wkomponowany w krajobraz dzielnicy, której fragmentom nadaje niepowtarzalny urok.
3. Rzeczka znajduje się na codziennych trasach zdecydowanej większości mieszkańców osiedli zlokalizowanych wokół Zespołu Szkół nr 7.
4. Tereny wokół cieku są miejscami wypoczynku mieszkańców dzielnicy.

Struga Toruńska to ponad 50 kilometrowy ciek, który w dolnym biegu jednej z odnóg przepływa przez dzielnicę Mokre w Toruniu. Jest jednym z niewielu elementów urozmaicających krajobraz dzielnicy, otoczenie cieku stanowi miejsce wypoczynku mieszkańców. Rzeczka i jej brzegi wymagają poprawy zagospodarowania rekreacyjnego - brakuje ławek oraz tablic informacyjnych dotyczących obiektu. Stan czystości cieku i otoczenia pozostawia wiele do życzenia. Koryto i obszary do niego przylegające są zaśmiecane, często obserwuje się mieszkańców myjących samochody na okolicznych parkingach. Podejmowane działania oczyszczania cieku i okolicznych terenów nie przynoszą trwałej poprawy stanu środowiska. Struga Toruńska jest także doskonałym stanowiskiem dydaktycznym, którego potencjał jest tylko częściowo wykorzystywany przez szkołę w realizacji programów nauczania, ścieżek międzyprzedmiotowych czy zajęć pozalekcyjnych. Nad Baszką - bo taka jest potoczna nazwa cieku - odbywają się lekcje niewielu przedmiotów np. biologii, geografii, przyrody.
Opracowano do tej pory tylko pojedyncze scenariusze lekcji bazujących na walorach obiektu, zagadnienia dotyczące Strugi Toruńskiej włączane są w programy nielicznych zajęć. Warto jednak rozszerzyć ofertę zajęć terenowych ponieważ:
1. Zajęcia terenowe doskonale uzupełniają kompetencje nabywane w czasie lekcji w budynku szkolnym.
2. Są one atrakcyjniejsze, co ma znaczny wpływ na poziom koncentracji uczniów, a co za tym idzie na efektywność działań dydaktycznych.
3. Nauka "o środowisku w środowisku" powoduje wzmacnianie więzi emocjonalnych z najbliższym otoczeniem.
4. Przebywanie na świeżym powietrzu oraz umiarkowany wysiłek fizyczny ma pozytywny wpływ na zdrowie uczniów i nauczycieli.

Dlatego, aby po raz drugi uzyskać "Zielony Certyfikat",
postanowiliśmy podjąć działania związane z rzeczką Baszką,
w ramach programu "Nasza Baszka, czyli Struga Toruńska"


Pragniemy:

l rozszerzyć wiedzę na temat rzeczki: badać pod względem chemicznym, poznać organizmy w niej żyjące, wyszukiwać informacje i ciekawostki historyczne,
l
zagospodarować jej otoczenie,
l
chronić przed zanieczyszczeniami,
l
reklamować jej walory - tak aby jak najwięcej ludzi odwiedzało ją w czasie spacerów.

Część działań w ramach przedsięwzięcia będzie zmierzać do upowszechnienia wiedzy o Strudze Toruńskiej - zarówno na terenie dzielnicy, jak i poza nią. Poszerzona zostanie również oferta zajęć edukacyjnych związanych z obiektem. Podjęte będę działania mające na celu uporządkowanie i zagospodarowanie cieku i jego otoczenia. Organizowane będą również przez społeczność szkolną imprezy plenerowe związane ze Strugą Toruńską. Ich podstawowym celem będzie wzmocnienie wśród mieszkańców dzielnicy emocjonalnego stosunku do najbliższego otoczenia oraz kształtowanie postaw prośrodowiskowych. Ważnym aspektem zaplanowanych działań będzie motywowanie do współpracy znacznej części społeczności lokalnej, spośród której tylko nieliczne grono aktywnie współpracuje ze szkołą w ramach działań na rzecz rozwoju zrównoważonego.

Co zrobiliśmy już w ramach programu?

1. Sprawdzaliśmy poziom wiedzy dotyczącej Strugi Toruńskiej i obiektów z nią związanych.
2. Sprawdzaliśmy poziom wiedzy i postaw dotyczących zasobów wodnych, źródeł ich zanieczyszczeń i sposobów ochrony.
3. Porządkowaliśmy koryto rzeki i tereny przyległe podczas Sprzątania Świata.
4. Ogłosiliśmy konkursy związane ze Strugą Toruńską:
konkurs fotograficzny lub plastyczny "Cztery pory roku nad Strugą",
konkurs na logo programu "Nasza Baszka czyli Struga Toruńska".
5. Przeprowadziliśmy fizyko - chemiczną oraz biologiczną analizę stanu czystości wody Strugi Toruńskiej.
6. Informacje dotyczące Strugi Toruńskiej zamieszczamy w gablotach ściennych.


 


Początek historii, czyli sięgnijmy do źródeł


Struga Toruńska wypływa z jeziora Wieldządzkiego położonego w odległości około 10 kilometrów na południowy-zachód od Radzynia Chełmińskiego. W przeszłości była nazywana Mokrą, a obecnie zamiennie nazywana jest Bachą. Struga Toruńska należy do zlewni wód Wisły, jej całkowita długość wynosi 51 kilometrów. Struga zasila wodami jeziora: Płużnickie, Wieczno i Mlewieckie.

Fot.1 Jezioro Wieldządzkie                                  Fot.2 Wypływ Strugi Toruńskiej z Jeziora      Wieldządzkiego

Mapa Strugi Toruńskiej


 


Wyprawa do źródeł


W połowie lutego 2008 r. doczekaliśmy się kolejnego ataku zimy. Sobotni, mroźny poranek dnia 16 lutego 2008 r. zniechęcił większość mieszkańców dzielnicy Mokre do wystawienia choćby nosa poza próg domu. Jednak nie wszyscy z nich dali się uwieść urokowi ciepłych łóżeczek. Wczesnym rankiem 36osobowa wycieczka złożona z uczniów, rodziców i absolwentów naszej szkoły ruszyła w teren. W wyprawie towarzyszył nam Dariusz Popławski - Instruktor Krajoznawstwa Polskiego Towarzystwa Turystyczno - Krajoznawczego, działacz Oddziału Miejskiego PTTK w Toruniu. Cel: Wieldządz - malownicza wioska położona między Wąbrzeźnem a Grudziądzem. Dlaczego tam nas poniosło? Właśnie z Jeziora Wieldządzkiego wypływa nasza Baszka, czyli Struga Toruńska. Warto było wstać wcześnie i pokonać kilkadziesiąt kilometrów. Okolice Wieldządza przywitały nas przepiękną aurą, wszystko tonęło w bieli. W tej malowniczej scenerii zobaczyliśmy to, o czym do tej pory tylko czytaliśmy i co podziwialiśmy na zdjęciach - początek rzeki dobrze znanej nam z dzielnicy w której mieszkamy.
Nie bez żalu opuściliśmy Wieldządz i udaliśmy się do Grudziądza. Tam bowiem tego dnia rozgrywana była kolejna runda Pucharu Województwa Kujawsko - Pomorskiego w Marszach na Orientację. Wszyscy uczestnicy wycieczki wzięli udział w zawodach. Odnieśliśmy poważne sukcesy: uczniowie szkoły podstawowej (Szymon Raczkowski i Rafał Kluska) oraz wspomniany wyżej Dariusz Popławski zwyciężyli w swoich kategoriach wiekowych, gimnazjaliści (Arek Papke i Łukasz Zagórski) wywalczyli drugą lokatę. Gratulujemy !!!

Fot.1 Uczestnicy wycieczki w Wieldządzu                Fot.2 Reprezentacja klasy 5b             
w czasie marszu na orientację            


Fot.3 Jezioro Wieldządzkie

Fot.4 Początek Strugi Toruńskiej

Fot.5 Gimnazjalistki po pokonaniu trasy          Fot.6 Szymon Raczkowski i Rafał Kluska        
odbierają dyplomy i nagrody           


 


Jak Baszka dotarła do Torunia


Struga Toruńska nie płynie przez Toruń naturalnym korytem. Przez wiele stuleci jej bieg prowadził do Drwęcy, do której rzeczka wpadała pod Lubiczem. Dopiero w XIII w. Krzyżacy dokonali w okolicach wsi Grębocin rozdziału wód Strugi Toruńskiej, część kierując wykonanym przez siebie sztucznym kanałem do Torunia. Doprowadzona w ten sposób woda zasilała fosy. Druga część wód Strugi Toruńskiej płynęła dalej swym pierwotnym korytem. Obecnie miejsce rozdziału wód znajduje się w toruńskiej dzielnicy Grębocin - część terenów wsi o tej samej nazwie znalazła się bowiem w granicach administracyjnych naszego miasta.

Mapa Strugi Toruńskiej

Klasa turystyczno - krajoznawcza (II B) postanowiła odnaleźć jaz dzielący wody Strugi Toruńskiej. Co zaplanowano - zrealizowano. Wycieczka odbyła się dnia 20 lutego 2008 r.

Jaz w Grębocinie



Struga Toruńska dopływająca do jazu naturalnym korytem



Rozdział wód Strugi Toruńskiej



Część wód skierowana do śródmieścia Torunia



Struga Lubicka (Wilcza Struga) - odnoga płynąca do Drwęcy



Dokładna analiza budowy urządzeń hydrotechnicznych



Udany blok - mecz siatkówki na lokalnym boisku




 


Koniec historii, czyli gdzie Bacha znika


"Od jazu w Grębocinie (patrz relacja pt. "Jak Baszka dotarła do Torunia") Struga Toruńska prowadzi wody przez osiedla: Rubinkowo i Mokre do stawu miejskiego o nazwie Kaszownik. Następnie płynie korytami pod terenami miasta i uchodzi do Królowej Wisły". Tyle mówią przewodniki. Klasa przyrodniczo-informatyczna postanowiła to sprawdzić! Dlatego 27 lutego 2008r. wyruszyliśmy na wycieczkę.

Tu Struga wpływa pod skrzyżowanie ulic Warneńczyka i Przy Kaszowniku

… a tu wpływa do Kaszownika.



Wypływ Strugi Toruńskiej z Kaszownika



Od ujścia Strugi Toruńskiej z Kaszownika jej koryto jest skanalizowane i przebiega pod toruńskimi ulicami. W rejonie ulicy Uniwersyteckiej struga rozgałęzia się w dwóch kierunkach. Sprawdziliśmy - jest studzienka, słychać szum wód naszej rzeczki.

Od tej pory Struga bawiła się z nami w chowanego - pojawiała się i znikała.



Koryto prowadzące wodę przy Nowym Arsenale (ul. Dominikańska)



Ujście strugi pod ul. Most Pauliński i Strumykową.



Widok Strugi w oknie w podłodze w budynku przy ul. Most Pauliński 2 , w którym znajduje się Pierogarnia "Stary Toruń".



Odsłonięty w 2007 roku fragment koryta Strugi na ul. Przedzamcze przy zbiegu z ul. Szeroką .



Struga Toruńska na przedzamczu zamku krzyżackiego . Przed wiekami napędzała ona młyny i mennicę.



A tutaj końcowy odcinek naszej Bachy! Struga uchodzi do Wisły, przepływając pod Bulwarem Filadelfijskim. Sprawdziliśmy! Pomógł nam kawałek styropianu pochodzący z pobliskiej budowy.



A gdzie uchodzi druga odnoga Strugi?



Pomaszerowaliśmy bulwarem wzdłuż Wisły, dotarliśmy pod most drogowy im. Marszałka Józefa Piłsudskiego i ukazało się nam ujście rzeczki. Bardzo okazałe zresztą!



Zajrzeliśmy za mury i okazało się, że trafiliśmy do ślicznej Doliny Marzeń .



Struga wpływa tu korytem płynącym od ul. Uniwersyteckiej (przecina aleję Solidarności, prowadzi pod kortami tenisowymi, dalej pod popularnymi Jordankami i wzdłuż alei Jana Pawła II).



W drodze powrotnej odwiedziliśmy jeszcze dwóch wielkich Polaków - Marszałka J. Piłsudskiego...



... oraz oczywiście Jana Pawła II.






Mokra na Mokrem


Bacha nie płynie naturalnie przez Toruń (patrz. odcinek pt. "Jak Baszka trafiła do Torunia") - dopiero w XIII w. Krzyżacy wykonali przekop prowadzący część wód Strugi Toruńskiej do naszego miasta. To dzięki niemu Baszka płynie dzisiaj przez dzielnicę Mokre. Warto wiedzieć, że rzeczka nazywana była w przeszłości Mokrą lub Wielką Mokrą. Obecnie obok urzędowej, oficjalnej nazwy Strugi Toruńskiej funkcjonują co najmniej dwie nazwy lokalne: wcześniejsza – Bacha i znacznie od niej młodsza - Baszka. Pierwsza ma swój źródłosłów w niemieckim der Bach (die Bache) – strumień (od 1 do 3 metrów szerokości), druga jest jej zdrobnieniem obecnie najchętniej używanym przez społeczność lokalną osiedla Mokre. Wody Strugi wykorzystywane były przez zakłady przemysłowe zlokalizowane na terenie naszej dzielnicy: młyn parowy i spirytusownię. Baszka była dla nich źródłem wody i kanałem odpływu ścieków.

Bacha na Mokrem

Młyn parowy Leopolda Rychtera (XIX w.) - obecnie w ruinie



Spirytusownia Towarzystwa Akcyjnego H.A. Winkelhausen (XIX w.), czyli dzisiejszy "Polmos"



Klasa II "B" przy wypływie Strugi Toruńskiej spod zakładów młyńskich



 


Kaszownik


Struga Toruńska po przekroczeniu granic naszego miasta prowadzi wody przez dzielnice Rubinkowo i Mokre, a następnie do stawu miejskiego o nazwie Kaszownik. W średniowieczu istniały dwa stawy - Górny i Dolny - nie były to zbiorniki naturalne, zostały wykopane w celu zapewnienia zapasu wód do szybkiego napełnienia fos. Zlokalizowano nad nimi miejski ośrodek gospodarczy kontrolowany do roku 1454 przez Krzyżaków. Długo funkcjonował tam młyn kaszowy - stąd nazwa zbiornika. Na początku XVI w. został on przebudowany na młyn prochowy. Obok młyna kaszowego znajdowały się: młyn słodowy, kuźnie miedziowe i spiżu oraz młyny garbarskie. Największy rozkwit miejskiego zaplecza przemysłowego nad stawami przypadł w okresie XVII w. Na początku wieku XVIII oba stawy połączono i przystosowano do nowej - obronnej - funkcji, zamieniając na fosę forteczną. W latach sześćdziesiątych XX w. część zbiornika zasypano, tworząc na tym terenie ogródki działkowe. Kaszownik dokładnie zbadała klasa I "A" (zobacz odcinek pt. "Koniec historii, czyli gdzie Bacha znika")

Kipiący zielenią Kaszownik


Pozostałości Stawu Dolnego, czyli dzisiejszy Kaszownik


 


Szkolny monitoring środowiska


Jednym z elementów realizowanego przez nas przedsięwzięcia „Nasza Baszka, czyli Struga Toruńska” był szkolny monitoring odpadów. Uczniowie wszystkich klas gimnazjalnych oraz klasy 5 „c” szkoły podstawowej uczestniczyli w zwiadach ekologicznych, w czasie których liczyli odpady na terenie bezpośrednio przyległym do koryta Strugi Toruńskiej między ulicami Batorego i Wojska Polskiego. Poniżej przedstawiamy wyniki tych działań:

miesiąc      ilość odpadów

2007
wrzesień         352
październik     314
listopad          113
grudzień         125

2008
styczeń           99
luty               158
marzec          116
kwiecień        145
maj                92
czerwiec        111
wrzesień          45
październik    118
listopad           78
grudzień          96

Jak widać, znaczące zmniejszenie ilości śmieci zanotowano po raz pierwszy w listopadzie 2007. Od tego czasu do końca okresu badań nie zaobserwowano zdecydowanego zwiększenia się ilości odpadów. Na poprawę stanu czystości środowiska miały wpływ, jak sądzimy, liczne działania społeczności szkoły, np.:

- pogadanki dla rodzin uczniów w czasie zebrań klasowych,
- tematyka godzin wychowawczych,
- umieszczenie plakatów proekologicznych na terenie osiedla,
- kolportaż ulotek w czasie imprez plenerowych,
- sprzątanie terenów wokół Baszki przez uczniów szkoły.

Gratulujemy Baszce, mieszkańcom Mokrego i sobie!!!

Rozwieszanie plakatów


Szkolny monitoring odpadów


W marcu 2008 r. klasa II „B” (turystyczno – krajoznawcza) dokonała oceny krajobrazu otoczenia Strugi Toruńskiej. Badania wykonano metodą linii prostych. Monitoring polegał na określeniu pola zajmowanego przez linie proste w krajobrazie. Im więcej linii prostych – tym środowisko jest bardziej zniekształcone przez człowieka – przyroda nie zna przecież linii prostych. Naturalne elementy przyrodnicze – od atomu po kulę ziemską ograniczone są liniami krzywymi. Nawet pień drzewa nie jest idealnie prosty. Regularne, proste krawędzie to elementy utworzone przez człowieka: budynki, chodniki, słupy, ogrodzenia itp.
Badania wykonano na 6 stanowiskach. Na podstawie oceny otoczenia wykazano, że pole widzenia zajmowane przez linie proste przekracza znacznie 25%. Otoczenie Baszki jest więc krajobrazem kulturowym, o zdecydowanej dominacji elementów sztucznych, powstałych w wyniku ingerencji człowieka.
Jest zatem sporo do zrobienia w naszej okolicy. Im krajobraz bardziej naturalny – tym czujemy się w nim lepiej, choć nie zawsze zdajemy sobie z tego sprawę. Co możemy robić, żeby krajobraz otoczenia Baszki stał się bardziej przyjazny, atrakcyjny?
1. Chrońmy zieleń – im więcej jej wokół nas, tym krajobraz jest bardziej harmonijny.
2. Nie dewastujmy murów, ogrodzeń, ścian budynków – to szpeci krajobraz, a więc pogarsza nasze samopoczucie.
3. Dbajmy o czystość otoczenia – każdy śmieć to dodatkowa linia prosta, łamiąca piękno natury.

Szkolny monitoring krajobrazu


Krajobraz otoczenia Baszki


W ramach naszych działań postanowiliśmy również sprawdzić fizykochemiczne właściwości wody. W tym celu uczniowie gimnazjum i szkoły podstawowej przeprowadzili badania wybranych parametrów jakości wody. Pomiary były dokonywane prostymi metodami, przy wykorzystaniu szkolnych zestawów pomiarowych. Wyniki badań uczniowskich są tylko szacunkowe. Na podstawie uzyskanych wyników uczniowie określali klasę czystości wody. O zaliczeniu wody do określonej klasy czystości decydował zawsze wynik najniższy ( wyniki wybranych badań poniżej).
Wody Baszki są zanieczyszczone chemicznie. Struga Toruńska na znacznym odcinku przepływa przez tereny wiejskie, rolnicze, stąd duża zawartość związków azotu i fosforu w wodzie. Wysokie wartości pomiarowe tych czynników spowodowały zaliczenie wód Strugi Toruńskiej do III – IV a nawet, okresowo, do V klasy czystości. Cóż możemy z tym faktem zrobić? Możemy czuwać nad tym, aby nie „dorzucać” Baszce chemicznych zanieczyszczeń, zatem:
- wszystkie śmieci, z których przecież substancje chemiczne mogą być wypłukiwane, wrzucajmy do kosza, a nie do rzeki!!!
- zwracajmy uwagę tym, którzy swoje samochody myją nad strugą!!!
- reagujmy, gdy ktoś odpady, z którymi nie wie co zrobić, „chowa” w wodzie!!!

Badania fizykochemicznych właściwości wody

Badania fizykochemicznych właściwości wody



Woda płynąca – Struga Toruńska
Stanowisko pomiarowe – nr 1
Data: 30 .09. 2007 godzina: 10.30 – 12.30
Prowadzący badania: klasa ID i IIA gimnazjum

Spostrzeżenia dotyczące zbiornika:
Woda lekko mętna, kamienie i dno częściowo pokryte mułem i glonami, brzegi umocnione. Wody Strugi zasiedlają masowo kaczki krzyżówki.

 

 

Parametr

Wartości pomiarowe

Klasa czystości

Temperatura (w °C)

10


Zawartość tlenu(w mg/l), przeliczona na nasycenie tlenem (w %)

10

I

Zawartość azotanów
(NO3-); (w mg/l)

0,2

II-III

Zawartość azotynów
(NO2-); (mg/l)

20

III-IV

Zawartość fosforanów
(FO43 -); (w mg/l)

0,2

II-III

Wartość pH

8

I-III

Zawartość amonu
(NH4 +); (w mg/l)

0,4

I-III

Twardość ( od)

18 kropli

twarda woda


Woda płynąca – Struga Toruńska
Stanowisko pomiarowe – nr 1
Data: 7. 01. 2007 ; godzina: 10.30 – 11.30
Prowadzący badania: klasa 5A SP

Spostrzeżenia dotyczące zbiornika:
Woda o lekkim zabarwieniu brunatnym, mętna. Koryto rzeki praktycznie na całej szerokości pokryte cienką warstwą lodu. Masowo występują kaczki krzyżówki.

 

 

Parametr

Wartości pomiarowe

Klasa czystości

Temperatura (w °C)

13


Zawartość tlenu(w mg/l), przeliczona na nasycenie tlenem (w %)

9,5

I

Zawartość azotanów
(NO3-); (w mg/l)

10

III

Zawartość azotynów
(NO2-); (mg/l)

0,4

III

Zawartość fosforanów
(FO43 -); (w mg/l)

0.35

III

Wartość pH

7,8

I-III

Zawartość amonu
(NH4 +); (w mg/l)

0.1

I-III

Twardość ( od)

28 kropli

twarda woda


Woda płynąca – Struga Toruńska
Stanowisko pomiarowe – nr 1
Data: 5. 03. 2009 ; godzina: 10.30 – 11.30
Prowadzący badania: klasa IC G

Spostrzeżenia dotyczące zbiornika:
Woda o przejrzysta, wyraźnie widoczne dno, pokryte w dużej części glonami i mułem. Masowo występują kaczki krzyżówki.

 

 

Parametr

Wartości pomiarowe

Klasa czystości

Temperatura (w °C)

8


Zawartość tlenu(w mg/l), przeliczona na nasycenie tlenem (w %)

9

I

Zawartość azotanów
(NO3-); (w mg/l)

20

III-IV

Zawartość azotynów
(NO2-); (mg/l)

0,8

III-IV

Zawartość fosforanów
(FO43 -);(w mg/l)

0.9

IV

Wartość pH

8,8

I-III

Zawartość amonu
(NH4 +); (w mg/l)

1,2

III

Twardość ( od)

20 kropli

twarda woda


Organizmy żywe występują w wodach o określonym stanie czystości. Postanowiliśmy zajrzeć pod powierzchnię spokojnie płynących wód Strugi. Uczniowie klasy IIA G oraz 6A SP wyławiali, oznaczali i liczyli organizmy żywe występujące w Baszce.

Wyławiamy...

Oznaczamy...

Liczymy...

Skład fauny występującej w strudze świadczy o znacznym stopniu zanieczyszczenia. Jednak Baszka nie jest martwą rzeką, życie w niej się toczy.

Grupa systematyczna

Organizmy

Częstość występowania

Odporność na zanieczyszczenia

OWADY

larwy chruścików bez domków

larwy jętki

nartnik

pojedyncze okazy


liczne

nieliczne

wrażliwe




średnio wrażliwe

SKORUPIAKI

ośliczki


kiełż rzeczny

dość liczne


dość liczne

średnio wrażliwe

średnio wrażliwe

MIĘCZAKI

błotniarka

nieliczne

średnio wrażliwe

RYBY

biernik

4 okazy




Nasze łowy - klasa 6a

Nasze łowy - klasa IIA